Beste lezer,

Op 30 Mei heeft Diederick Sprangers een belangwekkende voordracht gehouden over de Nieuwe Genomische Technieken.

Het lijkt wellicht een onderwerp  waar u niet direct warm voor loopt, maar het raakt aan het fundament van onze gezondheid: GEZOND VOEDSEL

Tegen die achtergrond is het van grootste belang, dat wij ons als Consumenten/patiënten verenigen om naar de politiek tegenwicht te bieden. Vanuit

Antroposana kunnen we ons via het landelijk bestuur daar wellicht sterk voor maken. Sluit u aan!!!!!

Op de oproep van de eerdere brief is nauwelijks door de leden gereageerd. Mag ik deze nogmaals onder uw aandacht brengen?

Bij deze al de voorinformatie voor de lezing door Noor Prent, antroposofisch arts op donderdag 26 september  Save the date. met als titel : Betekenis van

Kinderziekten, daarbij komen de volgende aspecten aan de orde:

Kinderziekten: moet je ze verwelkomen of juist angstvallig mijden

Vaccinaties ertegen: voordelen en nadelen

We kijken ook buiten de grenzen van de reguliere medische inzichten.

Zegt het voort , de lezing zal worden gehouden in de Johanneskerk Mercuriuslaan 1b 5632 EE

Hartelijke groet Henk Verboom, die ik ook voor info kunt benaderen : henkwillemverboom@gmail.com,

PS Antroposana zal ook op de BD-markt op 15 en 16 juni present zijn, met een zeer uitgebreide boekentafel

Dia’s van de presentatie over NGTs

 

Diederick Sprangers

 

De EU heeft goede wetgeving voor genetisch gemodificeerd voedsel. Ze overweegt echter
om planten bewerkt met de nieuwere genetische modificatietechnieken (aangeduid als
“nieuwe genomische technieken”, NGTs) vrij te stellen van deze wetgeving, omdat de
industrie daarom vraagt. De bekendste NGT is CRISPR. De NGTs zouden nauwkeuriger en
daarom veiliger zijn dan de oudere technieken voor genetische modificatie (GM). We
zouden ze bovendien nodig hebben om de wereldbevolking te voeden. Bij nadere
inspectie vanuit de wetenschap blijken beide argumenten onwaar te zijn. Zowel de oude
als de nieuwe GM-technieken kunnen risico’s voor milieu en gezondheid opleveren; de
wetgeving is bedoeld om deze risico’s te beheersen. Vanuit de antroposofie gezien moet
de landbouw samenwerken met natuur en kosmos en de levenskrachten bevorderen. GM
doet geen van beide. Ze biedt ook geen oplossing voor de grote problemen in de
wereldvoedselvoorziening; daarvoor is een vorm van landbouw nodig die samenwerkt
met de natuur en consumenten in de eigen regio bedient. Vrijstelling van NGT-planten
van de GM-wetgeving zou betekenen dat risicobeoordeling vóór marktintroductie niet
meer vereist is en dat de producten geen GM- of NGT-vermelding op het etiket dragen.
De Europese Commissie heeft dit voorgesteld. Het Europese Parlement heeft het met een
heel kleine meerderheid aanvaard, zij het dat het de etikettering wil handhaven. De
lidstaten moeten zich nog uitspreken in de Raad van de EU. Als deze ‘deregulering’
plaatsvindt, belanden we in een situatie die doet denken aan de jaren negentig, toen de
agrochemische industrie ook vrijwel ongehinderd gentechvoedsel op ons bord kon
brengen. Het verzet daartegen leidde tot de bestaande wetgeving.

100 jaar Biologisch-Dynamische landbouw, het programma voor 2024

Geachte leden,

Hierbij willen wij u attenderen op het feit, dat dit jaar in het teken staan van het al 100 jaar bestaan van de Biologisch Dynamische Landbouw. Die dus mede door Rudolf Steiner geïnitieerd is en waar wij in De Genneper Hoeve een ware  vertegenwoordiger hebben.

Op 15 en 16 juni zal dit uitbundig gevierd worden en ook door het jaar heen zullen er activiteiten ontwikkeld worden. Daarbij zal Antroposana ook een rol spelen in het belang van onze gezondheid.

Programma: programma 2024 100 jaar BD landbouw op de Genneper Hoeve

Website: http://www.genneperhoeve.nl/

Namens het Bestuur van Antroposana.

Lezing Sterven is een werkwoord

Op donderdag 16 november 2023 hield Johanna Priester een lezing met als titel: Sterven is een werkwoord. Deze avond werd georganiseerd in het Novaliscollege en trok ca. 100 belangstellenden. Ook de boekentafel, en de stands van Pallium en Doeat trokken veel aandacht.

Rustig vertelde Johanna Priester over sterven. Sterven als werkwoord. Geboren word je en sterven doe je.

Vanuit het beeld van een lemniscaat beschreef ze de overgang naar het hiernamaals. Vanuit onder, met het kruispunt in het midden waar je sterft, naar het bovenste gedeelte van de denkbeeldige 8. Godzijdank had de techniek ons vanavond in de steek gelaten zodat we aandachtig konden luisteren naar de woorden en de verbeeldingskracht van Johanna. Dit werkte goed.

Als we niet verder kijken dan het midden van de lemniscaat of niet weten van de bovenzijde dan lijkt het leven te eindigen in het midden. Rudolf Steiner beschrijft het sterven als een van de belangrijkste gebeurtenissen in het leven. Johanna legt dit  uit en vertelt als dit moment zo belangrijk is, dan kan het daarna toch niet afgelopen zijn. Dan kan je toch niet in een zwart gat verdwijnen.. Daar heeft ze zich als antroposofisch huisarts in verdiept. Afgewisseld met cijfermatige feiten over hoeveel  mensen en aan welke verschillende oorzaken deze overlijden per dag vervolgt ze haar verhaal. Naar de wezensdelen vanuit de menskunde en de elementen die daar bij passen.

Als eerste de aarde, het fysieke lichaam, de botten datgene wat achterblijft, de zekerheden, hetstaan en het cijfermatig weten. Dan het water element, het stromen of juist problemen met het stromen, het beweeglijke het etherlichaam. En het luchtelement, het astrale, het perifere binnen en buiten en de verbinding met de omgeving en zo naar het Ik, het vuur en de warmte. En hoe deze gebieden allemaal losraken tijdens het sterfproces. Losscheuren noemt ze het. Bij de een gaat dit makkelijker dan bij de ander. En ja, net als geboren worden, doet sterven pijn. Daar kunnen we eerlijk over zijn. Maar kennis en bewustzijn – samen met liefde en aandacht kunnen dit een plaats geven.

Na de pauze kondigde Henk Verboom de vragenronde aan en liet het publiek via de microfoon aan het woord. Waarbij een diversiteit aan vragen zorgde voor verdieping in deze materie. Vragen over euthanasie, palliatieve sedatie, ritmische massage, maar ook taalkundig : “Waarom deze titel – Sterven is een werkwoord ?” En wederom legde Johanna alles rustig uit. En toen de laatste vraag gesteld was, “Welke relatie ligt er tussen de gaven van de 3 koningen goud, mirre en wierook bij de geboorte en deze stoffen bij het sterven ?” werd duidelijk hoe dit thema leeft onder het publiek. En wat heerlijk het is om nu als levenden hierover te kunnen praten. Om je hierover te laten informeren door de deskundigheid van Johanna Priester.

hark

Lezing Jaap van de Weg op donderdag 7 maart in de Johanneskerk, met ca. 100 aanwezigen

Jaap van de Weg kwakkelt, zijn gezondheid liet het gisterenavond afweten. Toch staat hij hier. Vanmorgen ging het beter, en nu.. tja we proberen het gewoon. Als gepensioneerd huisarts kent hij de strubbeling tussen ziek blijven en overeind krabbelen. Jaap besloot naar Eindhoven te komen. Om te vertellen over het perspectief project van de Antroposofische Vereniging, Staan voor leven en dood.

Het plezier en de vreugde van dit project klinkt door zijn woorden heen. Samen met Dineke Oldenhof is dit project ontstaan. Jaap begint met hoe een boer naar leven en dood zou kunnen kijken. De bodem, de aarde daar hoort leven in te zitten. Krioelende beestjes en allerlei kleine groeiende organismen. Dat is de basis.

En dan de taal, hoe levend kan de taal zijn ? De dichtkunst om vanuit de verbeelding te beschrijven wat je wil vertellen. Dat is heel anders dan een feitelijk verslag maken van wat je hebt gedaan. Pas als het een beetje ongemakkelijk wordt en je moet zoeken naar woorden dan wordt het interessant. En als je dan zoals Jaap aandacht hebt voor wat er niet gezegd wordt, dan kan je dicht in buurt komen van de mens die tegenover je staat.

De erfenis van 500 jaar natuurwetenschap

We weten niet meer van leven voor de geboorte, van leven na de dood. De natuurwetenschap gaat uit van verstandelijke feiten die voortkomen uit de bescherming van de harde omsloten schedel waarin onze hersenen werken. Maar wat als we het hart mee laten bewegen in ervaringen of ontmoetingen ? Het hart wordt beschermd door de ‘open’ ribbenkast, en als de omstandigheden vertrouwd en veilig zijn kan je vanuit dit kwetsbare gebied spreken. Nu komen er emoties en gevoelens mee die net zo feitelijk zijn. Ervaringen waar het brein niks mee kan. Ervaringen die wetenschappelijk niet kunnen. Maar toch ze zijn er.

Hoe verder

Het project Staan voor leven en dood, wil onderzoeken, bevragen en vastleggen hoe we de verbinding tussen het hoofd en het hart kunnen herstellen. En thema’s als een leven voor de geboorte en een leven na de dood verkennen. Wat als er engelen bestaan, instinctieve krachten die de mens kunnen troosten of begeleiden op het levenspad. Wat als er wel een engel wacht op je aan de andere kant van het leven. Hoe kun je daarop afstemmen, hoe kun je daarop leren vertrouwen?

Met andere woorden, hoe kan de geestelijke wereld een plaats krijgen in het dagelijks leven. Een geestelijke realiteit die onderzocht kan worden en deel kan worden van het publieke debat. Zoals er 100 jaar geleden mee gewerkt werd maar dan in deze tijd. Met onze problemen en uitdagingen.

Zichtbaar aangesterkt en onder luid applaus sloot Jaap van de Weg zijn voordracht af. Na de pauze was er gelegenheid tot vragen stellen en ook hier kon Jaap mee uit de voeten. Deze lezing werd mogelijk gemaakt door Antroposana en gepresenteerd door Henk Verboom.

Toen ik 3 dagen later in Zeist, mede initiatiefnemer Dineke Oldenhof en projectleider Heleen Weening ontmoette wist ik het zeker. Dit drietal gaat geschiedenis schrijven met dit daadkrachtige project Staan voor leven en dood.

hark

Donderdag 21 september 20:00 uur Novaliscollege, Sterrenlaan 16 Eindhoven (leden € 5; niet-leden € 7,50; reserveren niet nodig)

De Heilige Graal is door legenden en sagen omgeven. Uit de Middeleeuwen stammen de verhalen over Parzival, werkzaam verteld door Chrétien de Troyes en Wolfram von Eschenbach.

In onze tijd, de moderne tijd, noemde Rudolf Steiner de door hem geschetste weg naar de bovenzinnelijke werelden de weg naar de ‘wetenschap van de Graal’.

De wetenschap van de Graal, de Anthroposofie, begint met de omvorming van denkbeeld in denkkracht. Meegevoerd door de stroom van het denken beleven wij de denkinhoud, maar niet de stroom. Leer ik, door een niet-aflatende innerlijke activiteit, stil te staan in de stroom, dan beleef ik in mij díe kracht die het denken beweegt.

Deze omvorming is de Graal en is Gezondheid. Enerzijds werkt de levende kracht terug op de eigen lichamelijkheid en onderhoudt of herstelt hij de fysieke gezondheid. Anderzijds verschaft de omvorming bewust toegang tot de werkelijkheid: de kracht van het denken is tevens de denkende scheppingskracht die werkzaam is in de natuur. Geconfronteerd met ziekte kun je zo de werkelijkheid van de gezondheid vinden. Voor de arts is dit wezenlijk in de geneeskundige praktijk. ‘Als de denkkracht begint te spreken, aanschouwen we dat die kracht levend de werkelijkheid vormt, en tevens onze begrippen vormt en belicht’ (Mieke Mosmuller, 1994). Volgen wij Aristoteles, dan is de gezondheid de vorm die de arts bij ziekte hanteert.

Michiel Suurmond (* Amsterdam 1974) zal op 21 september over deze thema’s spreken. Hij studeerde geschiedenis in Amsterdam en Wenen, is docent geschiedenis op het Geert Groote College Amsterdam en is daar lid van de schoolleiding.

Nieuwsbrieven van Antroposana (landelijk)

Antroposana (landelijk) verstuurd 4 tot 8x per jaar een digitale nieuwsbrief.

Nu blijken niet alle leden daarvan op de hoogte te zijn.

Als lid krijg je deze nl. niet automatisch, dat zou in strijd zijn met de privacywet.

Je krijgt hem alleen als je je hiervoor aanmeldt.  en afmelden kan altijd, onderaan de ontvangen nieuwsbrief.

In de nieuwsbrief brengen wij nieuws over antroposofische gezondheidszorg en over Antroposana. De nieuwsbrief van juni kun je hier lezen, dan heb je een voorbeeld: nieuwsbrief Antroposana juni

Mocht je je voor de nieuwsbrief willen aanmelden, dan kan dat hier: https://www.antroposana.nl/afdelingen/nieuwsbrief

De activiteiten van Antroposana Eindhoven komen er niet vanzelf maar worden georganiseerd door een bevlogen groepje mensen.
Omdat we graag willen dat onze activiteiten aansluiten bij onze leden en andere geïnteresseerden vergaderen we een paar keer per jaar hierover.

  • Zou je mee willen kijken en beslissen?
  • zou je mee willen helpen met onze activiteiten?

laat het ons dan weten.

Je kunt reageren via de contactgegevens van deze site.

Link naar de Flyer Antroposana flyer 2023-02

In 1924 houdt Rudolf Steiner tijdens Pinksteren en de dagen daarna een achttal voordrachten die later als ‘de landbouwcursus’ door het leven zijn gegaan.
Deze voordrachten vormen de basis van de biologisch-dynamische landbouwmethode.

Uit de eerste voordracht is het volgende, veelzeggende, citaat afkomstig:
“Waarom is het tegenwoordig onmogelijk om nog zulke aardappels te eten als ik in mijn jeugd gegeten heb? Ik heb het werkelijk overal geprobeerd. Je kunt nergens meer zulke aardappels eten, ook niet waar ik ze indertijd gegeten heb”.

Heel wat dingen zijn in de loop van de jaren beslist achteruitgegaan wat hun innerlijke voedingswaarde betreft. De laatste decennia laten dat bij uitstek zien.” (pagina 27, Nederlandstalige uitgave van de landbouwcursus, 3 e druk 2017).

Wat is er uit dit citaat op te maken?
Uit het feit dat het in de landbouwcursus staat, kunnen we gevoeglijk aannemen dat voedingskwaliteit ten nauwste met landbouw te maken heeft. Je zou kunnen zeggen: eten is een agri-culturele activiteit. Anders gezegd: wat we eten bepaalt hoe het landschap er uit ziet.

Ten tweede:
Blijkbaar is er iets veranderd in de jaren tussen Steiners jeugd zo rond 1870 en het jaar 1924, het jaar van de landbouwcursus. Niet alleen in bepaalde regio’s maar overal. In welke dimensie moet dat gezien worden? Europees? Globaal? Kosmisch? Mijn inziens vormt het gebeuren dat in 1879 heeft plaatsgevonden, en dat door Rudolf Steiner talloze malen is aangehaald in zijn voordrachten, een sleutel tot een antwoord. Het behelst de val van Ahriman en zijn helpers. Zij werden door de aartsengel Michael en zijn engelen uit de hemel gestoten en op aarde geworpen.

Dat heeft, naar ik meen, gevolgen voor de aarde als levend organisme in haar wezensdelen. En ook voor de menselijke ziel in zijn denken, voelen en willen. Dáár woedt nu de strijd tussen Michael en de draak.

Rudolf Steiner heeft met de antroposofische impuls een medicijn gegeven om een toekomst voor mens en aarde mogelijk te maken. De landbouwcursus vervult daarin een hele specifieke taak: het beschrijft een landbouwsysteem in haar aards-kosmische dimensies en geeft talloze concrete maatregelen aan om het verder te ontwikkelen. Daaruit komen voedingsmiddelen voort die de mens ten diepste voeden en die tegelijkertijd ook aan de aarde een gezond makende impuls geven.

Deze aspecten zullen op 8 juni aan de orde komen in de voordracht die René Groenen zal geven.

16 februari 2023 Lezing Allergieën en immuniteit

Allergieën en immuniteit (vanuit antroposofisch wetenschappelijk perspectief)

In de afgelopen decennia zijn de mensen in de westerse wereld steeds allergischer geworden (bv. hooikoorts, voedselallergieën, eczeem). Een allergische reactie is een te sterke reactie van ons immuunsysteem op “normale” niet gevaarlijke substanties (allergenen), die in contact met of in het lichaam komen, die als niet-zelf en gevaar gezien worden. De overgevoeligheidsreactie leidt tot de ziekte(symptomen).

Tijdens deze lezing zal ingegaan worden op allergieën, de werking van het immuunsysteem, en het versterken van het immuunsysteem vanuit een Antroposofisch wetenschappelijk perspectief.

Link naar de flyer

 

Laat de Genneper Watermolen niet verloren gaan!

Vijf jaar geleden verbrak de gemeente Eindhoven het huurcontract met de exploitant van een winkel in meel en dierenvoeding, gevestigd in de Genneper Watermolen. De reden was dat hij zich niet hield aan de afspraken, dat hij met de watermolen moest malen. Als een molen niet wordt gebruikt waarvoor hij is bedoeld, namelijk het malen van graan, dreigt voortijdige slijtage van de houten onderdelen van het maalwerk.

Na vertrek van de huurder hebben twee gediplomeerde molenaars, het echtpaar Hans Kalkhoven en Annemie Driessen, vanaf 2018 de molen als vrijwilligers weer graan laten malen. Bovendien is de molen nu open voor bezoek en geven de beide molenaars rondleidingen voor bezoekers, groepen leerlingen van scholen en vele anderen. Daarnaast wordt de molen ook gebruikt als opleidingsmolen en examenmolen.

De voormalige huurder is tegen het verbreken van het contract in beroep gegaan. Na een rechtsgang van vijf (!) jaar heeft het Gerechtshof uitgesproken dat de gemeente ten onrechte het contract heeft verbroken en dat de huidige molenaars per 1 november de molen moeten verlaten en dat daarna de molen weer als winkel gebruikt kan worden. Als stichting Vrienden van Gennep maken wij ons hier ernstige zorgen over!.

De molen is een rijksmonument, een monument dat nu weer gedegradeerd wordt tot decor voor een winkel van hondenbrokken en tarwemeel. De educatieve en andere functies zullen weinig of geen aandacht krijgen. De molen is een belangrijke factor in de beleving van het gebied waar de molen staat, een van de weinige historische landschappen die Brabant nog bezit. De molen is van belang om de keten graan-meel-brood in de praktijk te kunnen demonstreren. De mooie plannen, die de gemeente Eindhoven ontwikkelt om de omgeving van de molen verder te vergroenen, zullen door deze ontwikkeling ernstig worden bemoeilijkt.
Als stichting proberen wij de aandacht van de Eindhovense politiek hierop te vestigen door in gesprek te gaan met raadsleden en wethouders.

De beide molenaars zijn een petitie gestart, die via deze link: www.vriendenvangennep.nl ondertekend kan worden.

Bent u ook bezorgd, onderteken dan de petitie en deel deze oproep met vrienden en bekenden.

namens de Stichting Vrienden Levend Erfgoed Gennep
,

Kik de Nooijer (voorzitter), Roos Boink (secretaris), Wim Helms (penningmeester), Simon van Schooten. Bart Brenneker, Barbara Stolte, Hein van Rooij (bestuursleden).

2 november 2022 – Relatie met de gestorvenen – lezing Wilbert Lambrechts

Mede op grond van zijn recente onderzoek hebben wij Wilbert Lambrechts, voorzitter van de Antroposofische Vereniging in België, ex-leraar Vrije School en publicist, gevraagd dit jaar deze traditie in Eindhoven voort te willen zetten.
Hierop heeft hij vol enthousiasme en positief gereageerd en zal hij woensdag 2 november naar Eindhoven afreizen.

De inhoud van zijn voordracht betreft het onderhouden van de relatie met de gestorvenen en vanuit de dimensie van zijn onderzoek duidt hij de voordracht met de titel:

‘RELATIE MET DE GESTORVENEN‘

Met deze titel zal Wilbert Lambrechts, vanuit dit perspectief de voordracht inhoud geven. Daarbij zal hij zich o.a. baseren op het door hem verrichte onderzoek vanuit zowel antroposofische als
literair-historische gezichtspunten. Hij heeft de eerste resultaten van dit onderzoek, in maart 2020 gepresenteerd tijdens een zogenaamde Rilke-weekend in het Goetheanum. Daarbij baseerde hij zich op 2 lange gedichten die Rainer Maria Rilke in een kleine bundel Requiem gepubliceerd heeft. Het gaat in deze gedichten om twee jong gestorven mensen van wie de biografieën bekend zijn:  de schilderes Paula Modersohn-Becker en de jonge dichter en Baudelaire-vertaler Wolf van Kalckreuth.

  • Wie waren zij, deze jong gestorvenen?
  • Welke dood stierven zij?
  • Welke biografieën doorleefden ze en hoe hing hun dood samen met hun leven?
  • Welke gesprek voerde Rilke met hen en wat was daarmee zijn bedoeling?
  • Wat had hij hen te zeggen?
  • Welke rol speelde daarin de kunst en met name de kunst van het woord, het medium van de poëzie?
  • Wat dreef hem om dit te doen?
  • Wat betekende sterven voor hem persoonlijk?
  • En welke betekenis kunnen deze inzichten voor ons krijgen?

Mede op grond van dit bijzondere onderzoek en de dringende vragen die hierbij worden opgeroepen zal Wilbert Lambrechts ook specifiek ingaan op hoe wij met de inzichten die hij hierbij heeft gekregen ons mee kan nemen naar dit “nieuwe horen“.

Tijd: Woensdag 2 november 2022 van 20-22 uur
Plaats: Novaliscollege , Sterrenlaan 16 Eindhoven, 5631 KA
Bijdrage : Leden 5 euro; niet-leden 7,50
Info: Henk Verboom email: henkwillemverboom@gmail.com ; mobiel: 0615054471

Vrouwenkwartet ‘Ladybirds’ zingt het programma ‘Be like the bird’. 

Op 7 oktober, 19 en 22 oktober zingt het ensemble Ladybirds het programma ‘Be like the bird’. In het programma staat de gewichtloosheid van de klank centraal. Het lied ‘Be like the bird’ van de jonge componiste Abbie Betinis, was de inspiratie voor het thema.

‘Be like the bird that pausing in her flight a while on boughs too slight. Feels them give way beneath her, and sings, and sings and sings knowing she hath wings.’

Zangers in het ensemble zijn: Jacoba Dilg, Heleen van Boeschoten, Janneke Moes en Inge van Keulen.

 


22 oktober ochtendconcert met workshop ‘stemonthulling’ in Eindhoven

Kaartverkoop en informatie: heeltjevb@hetnet.nl

 

13-10-2022 – Lezing Kanker – Henk Bakker

Op 13 oktober organiseren wij de eerder door corona afgelaste lezing over: KANKER

Antroposofische arts Henk Bakker, ook bekend door zijn publicaties in het blad “Verwachting” van Hans Stolp, zal deze lezing alsnog zijn beslag gaat krijgen.

Kanker in zijn verschillende verschijningsvormen treft 2/3 van onze bevolking, hetzij persoonlijk of in familie/vriendenkring. Met deze lezing en uitwisseling hopen wij bij te dragen aan enerzijds de preventie en anderzijds inzicht in de verschillende mogelijkheden om deze volksziekte te kunnen benaderen.

Henk gaat in op de vragen zoals:

 Hoe ontstaat het?
 Kun je het voorkomen?
 Welke ( antroposofische) behandelingen zijn er?
 Is er samenhang met andere ziekten?

Datum: 13 oktober om 20:00 – 22:00

Plaats: Novaliscollege , Sterrenlaan 16, Eindhoven KA 5631
Bijdrage: Leden 5 euro; niet-leden 7,50
Info: Henk Verboom email: henkwillemverboom@gmail.com ; mobiel: 0615054471

 

Op Donderdag 19 mei heeft AntropoSana Eindhoven weer een lezing op het programma staan. Deze keer het onderwerp “Gezondheid; welke invloeden hebben opvoeding en onderwijs” door Frans Lutters (vermaard pedagoog, Docent VO en auteur van diverse boeken)

      • Hoe belangrijk is opvoeding en onderwijs voor de gezondheid, ook op lange termijn?
      • Welke invloed heeft de ontwikkeling van het denken, voelen en willen op de gezondheid?
      • Wat kun je als opvoeder doen?

Adres: Novalis college, Sterrenlaan 16, 5631KA Eindhoven

Entree: leden 5,00 euro niet leden 7,50 euro (kopje koffie of thee inbegrepen)

Link naar de Flyer

Wim Huige, oogarts
Lezing 22 november 2021, Eindhoven.

Wat ziet het oog? – Of wat zie IK door mijn oog?
In het dagelijks leven kom ik nogal eens tegen dat ik verwonderd ben over de reactie die ik ontvang wanneer ik me verbind met de mensen om mij heen. Zo ook de verwondering die ik heb met alle nieuwe zaken die door de snel veranderende maatschappij op ons af komen. Wat doet dat met mij, of anders gevraagd: wat doet dat met mijn IK? En hoe ben ik daarmee verbonden?
Door te vertellen over de bouw van het oog in relatie tot de verschillende wezensdelen, zal ik proberen uit te leggen hoe ik omga met datgene wat ik vermoed wat we kijken noemen, of wat we zien, en de plaats die ons IK daarin inneemt. R.Steiner heeft in 1911 een voordracht gehouden over de plaats van het IK in ons lichaam. Waar bevind zich dat Ik nu en hoe kan ik dat beleven, hoe kan ik dat zien?

De wezensdelen in het oog:
Kijken we eerst eens hoe het oog 3-geleed is opgebouwd, dan vinden we de Zintuig Zenuwpool terug in de achterkant van het oog bij de oogzenuw en de re=na, het netvlies. Het Ritmische systeem zien we terug in het midden van het oog, aan het levendige spel van de pupil en de accommodatie van de lens. Het regenboogvlies of iris met pupil voorin het oog, gaat naar achteren toe over in het vaatvlies wat onderdeel is van het stofwisselingssysteem. Deze noemen we de uvea. Het stofwisselingsledematen systeem bevat deels ook structuren buiten het oog, namelijk de verschillende oogspiertjes, en naar voor de oogleden met de klieren in de ooglid randen en de conjunctiva en de traanklier. Naar binnen toe in het oog speelt het corpus ciliare, een rol in het aanmaken van het kamerwater en bepaalt de accommodatie van de lens waarmee de hoeveelheid licht in het oog geregeld wordt. Naar achteren toe zien we het vaatvlies waar een intense stofwisseling plaatsvind. Per minuut gaat er meer bloed door het chorioidea heen als er door de nier gaat, en de nieren schouwen ongeveer 1000ml/ minuut. In dieren is de chorioidale bloedstoom hoger dan in de meeste andere weefsels en varieert van 500-2000ml/min/100gr weefsel. [12,13]
Achter in het oog herhaalt de 3-geleding zich weer in het netvlies. Hier hebben we de re=na, wat zintuig zenuw systeem is, en chorioidea, of vaatvlies, wat het stofwisselingsledematen systeem is.
Daartussen bevind zich het pigment epitheel blad en de basaal membraan als uiterste begrenzing van de retina. Deze laag vertegenwoordigt het ritmische systeem dat ahw een pompfunctie heeft naar boven toe om de staafjes en kegeltjes van het netvlies (neuro-sensorische laag) van zuurstof en voedingsstoffen te voorzien en naar onderen toe, naar het vaatvlies is het de bemiddelaar waarlangs de afvalstoffen afgevoerd worden.

4-ledige Anatomie van het oog:
Als we naar het oog kijken hebben we een buitenkant waarmee we de wereld inkijken door het hoornvlies, de cornea, daarachter bevind zich de voorste oogkamer, met het kamerwater, dan komt de Iris met de pupilopening, en daarachter zit de lens. Deze is bevestigd aan de zonula vezels die voor de accommodatie zorgen. De zonula vezels zijn op hun beurt weer bevestigd aan het straallichaam, ofwel het corpus ciliare. Dat is het orgaan dat voor de productie van het kamerwater zorgt. Deze structuren vormen samen het voorsegment van het oog. Zij zijn min of meer gelijk aan de buitenwereld, het aardse. R.S. heeft hierover gezegd, dat naarmate je meer naar buiten gaat het oog steeds aardser wordt en naarmate je verder naar binnen gaat het steeds vitaler wordt, meer doordrongen van het leven. [14] Dat is te zien doordat zowel het hoornvlies met een grote succes kans vervangen kan worden door vreemd transplantaat, en de lens wordt vervangen door een kunstlens van plastic. Dit is inmiddels de meest verrichtte operatie ter wereld. De lens is doortrokken van etherkwaliteiten en heeft hiermee een functie om het doorvallende licht te etheriseren. Vanuit zijn embryonale ontwikkeling, heeft de lens een grote verandering ondergaan, door van een stukje ectodermaal weefsel als vreemd lichaam te migreren naar binnen en daar te transformeren naar een volkomen helder orgaantje dat niet meer als primaire functie het tegenhouden/ beschermen tegen het licht is, maar het doorgeven doorlaten van het licht. Hierdoor heeft het zijn eigenlijke opdracht van barrière functie naar volkomen doorlaatbaarheid totaal omgevormd, en door dit omvormingsproces is het sterk doordrongen geraakt van etherkwaliteiten. Hierdoor etheriseert het het licht dat erdoorheen valt en maakt dit tot persoonlijk licht. Verder naar achteren in het glasvocht ontmoet dit uitwendige licht het innerlijke licht, dat via onze oogzenuw naar buiten stroomt. Hier vindt een fijnstoffelijke stofwisselingsproces plaats, zodat wanneer het in de macula komt het daar opgenomen wordt om tot innerlijke beelden te worden. Dus voor in het oog spelen zich de meer aardse, alledaagse problemen zich af die te maken hebben met de meer fysieke wezensdelen, achter in het oog is meer een hogere wezendelen probleem wanneer het het glasvocht of netvlies betreft.

Ogen zijn organen waarin de wezensdelen heel anders geordend zijn dan in b.v. spieren.
In de spier is het EL zo ingekoppeld dat het zich verbindt met de functie van de spier. In het oog is dat zo gezegd anders, omdat het oog een heel geïsoleerd orgaan is, is het EL niet in het fysieke apparaat ingekoppeld, maar blijft verhoudingsgewijs zelfstandig. Daarom kan het AL een innige verbinding met het EL aangaan. Ons AL is binnen ons oog heel anders zelfstandig als in de rest van ons lichaam2. In de spier is het bewustzijn van bv pijn sterk met het orgaan verbonden. Ons Ik bewustzijn is daarmee aan de spier verbonden en kan alleen maar daar zijn. Voor het oog is dat heel anders. Daar is het Ik verbonden met het Astraal lichaam helemaal niet verbonden met het oog maar kan naar believen zich daar naar buiten bewegen, naar een object. Volgens RS zijn de zintuigorganen en vooral het oog „inhammen van de buitenwereld” (Golfe der Aussenwelt) en daarmee niet of nauwelijks door zijn geestelijk zielewezen doordrongen, en is dus eigenlijk iets vreemds voor het lichaam [1]. De ogen zijn daarmee ook organen die zelf niets doen, maar alleen faciliteren. Dat betekent dat ze alleen maar doorgeven, het uiterlijke licht van buiten wordt doorgegeven naar binnen en het innerlijke licht, wordt via de oogzenuwen doorgegeven naar buiten. In het oog ontmoeten deze [2] stromen elkaar en ontstaat er een fijnstoffelijk omvormingsproces, wat je als een verteringsproces mag beschouwen.
Zelf doet het oog daar niets aan, maar schept alleen voorwaarden waardoor dit kan gebeuren en daarmee het beeld kan ontstaan in ons lichaam. Het oog is dus eigenlijk een orgaan met een „missing self”. Ook anders gezegd: het oog staat in het proces van het zien (steht im Sehenden) en doet zelf niets, maar laat dit over aan de hogere wezensdelen in nauwe samenhang met het etherlichaam.

In de volksmond heet het oog ook wel de spiegel van de ziel. Meestal zit in dit soort uitspraken veel waarheid. J.W. Goethe beschreef in zijn kleine gedicht: Das Licht im Auge: “In ihm spiegelt sich von aussen die Welt, von innen der Mensch”. Ook Rudolf Steiner heeft in vele voordrachten vertelt over de plaats van het Ik in de wereld. En dat het IK van de mens zich niet in zijn lichaam bevindt, maar erbuiten, bij de dingen van de waarneming, en dat dit lichaam enkel en alleen als spiegel dient waardoor het zich bewust kan worden van zichzelf. Hierbij bedient het zich hoofdzakelijk van de hersenen en Zenuwstelsel, terwijl de zintuigen fungeren als delen van de buitenwereld [3]. Deze relatie van Lichaam-Ziel t.o.v. de buitenwereld was nieuw voor die tijd, maar toen in 1996 een team van neurowetenschappers, onder leiding van Prof. G. Rizzolatti [4], in Parma, Italië, de “spiegelneuronen” ontdekten, kwam deze theorie weer helemaal in een nieuw daglicht te staan. Rizzolatti ontdekte bij apen dat er in hun hersenen gebieden zijn die actief „vuren”, wanneer ze een handeling uitvoeren, maar deze centra worden ook actief wanneer ze anderen deze zelfde handeling zien uitvoeren. Ditzelfde gold voor mensen waarbij nog grotere hersen gebieden actief werden bij de waarneming van een handeling of bij de handeling zelf. Een waargenomen proces werd dus innerlijk zodanig nagevoeld alsof de waarnemer zelf de handeling uitvoerde. En al heel snel werd duidelijk dat ze niet alleen handelingen, maar ook gevoelens spiegelden.
Deze spiegeling heeft natuurlijk grote consequenties voor de vraag naar de ontwikkeling van het jonge kind. Hierdoor werd duidelijk dat kleine kinderen zich de wereld begrijpend eigen maken door de bewegingen en emoties van bv de gelaatsuitdrukkingen van de volwassenen, zijn stem, houding enz, lichamelijk spiegelt en daardoor innerlijk kan navoelen, nog voordat het over het vermogen van denken beschikt. Het hele gebied van de empathie kreeg daardoor een biologisch fundament. Wanneer we dit anders formuleren, kunnen we zeggen, dat het „ Ik van de mens zich eigenlijk buiten het lichaam, in zekere zin in de omgeving, bij het waargenomen proces bevindt” [5].

We hebben gezien dat het Ik via de IK-organisatie ingrijpt in het lichaam. Dat kan direct werkend langs de zenuwbanen of indirect via de stofwisseling. De eerste is de centripetale krachtstoom die vanuit de periferie naar het middelpunt gaat , altijd naar het aardse, in de stof. De tweede is de centrifugale stroom die van binnen naar buiten, naar de in de periferie werkzame krachten die altijd naar het geestelijke leiden. Deze 2 krachtstromen, of etherstromen, maken gebruik van het immuunsysteem in ons lichaam, waardoor dat immuunsysteem eigenlijk de fysieke uitdrukking is van ons Ik, dat tot het spirituele deel van de mens behoort [6]. Dit immuunsysteem is het systeem dat ons behoed voor indringers van buiten af, doordat het „niet zelf” herkent van het „zelf” en dat dan uitschakelt. Het kan ook door andere oorzaken op hol slaan en dan het kan het het „zelf” aanvallen en daarmee ernstige schade aan het lichaam veroorzaken. Er ontstaan dan auto-immuun aandoeningen. In 2003 heeft de Duitse Antroposofische Artsen Vereniging (GAÄD) een congres gehouden met als titel: ”Wanneer het lichaam vreemd wordt. Auto-immuun ziekten daarentegen zijn uitdrukkingen van een stoornis van de zelfherkenning en zelfregulatie van het menselijk organisme. Innerlijke organen worden daarbij tot vreemden in het eigen lichaam.” Het eigen immuun systeem grijpt dus organen en lichaamseigen weefsel aan als ware het vreemd.

In 2004 heeft Volker Fintelmann een artikel 7 geschreven over auto-immuun aandoeningen waarin hij een 4-tal hypothesen postuleerde waarom deze auto-immuunziekten ontstaan.
Een deel van het artikel van Fintelmann is hieronder vertaalt en uitgewerkt voor mijn spreekbeurt.

Aan de hand van een een 3-tal voorbeelden wil ik deze hypothesen uitwerken om zo te komen tot een begrip hoe nu het Ik via het oog inwerkt op ons systeem, en in dit geval in het oog.

De eerste hypothesen is de polariteit tussen lK en lichaam.

In de antroposofie wordt het 4-ledig lichaam “organisme” als instrument of werktuig van het eigenlijke mensenwezen gezien dat een zuiver geestelijke oorsprong heeft en dat Rudolf Steiner als „Ik” betitelt. Dit IK schept zich d.m.v. geestelijke (hiërarchische) wezens in de ziel en lichaam instrumenten waarmee het zijn voorgenomen levensplan in het hier en nu in dit aarde leven kan verwezenlijken. Daarbij is het lichaam als polariteit te zien tot het IK, waarbij de ziel tussen deze polen (Materie en Geest) voortdurend een bemiddelende- en balancerende rol heeft. Daarbij moeten we ervan uitgaan dat ons lichaam iets vreemds is wat we van onze ouders geërfd hebben, en niet „zelf” is. Het wordt pas na een lange ontwikkelingsfase van 20-30 jaar eigen gemaakt (lees ook verderop 4e hypothese). Kijken we naar de tegenstelling tussen lichaam en geest, dan heeft Rudolf Steiner daarover gezegd: „overal waar de Geest direct in de fysieke materie binnenkomt, is er een hele fijn vernietigingsproces gaande, dat langs de zenuwbanen, uitgaande van de zintuigen, een fijnzinnig doodsproces verspreidt in het menselijk organisme.”8 Hiermee worden de centripetale Ik-stroom bedoeld, die direct in het lichaam ingrijpt.

Hier zien we dat wanneer aan het fysieke lichaam, waar de opbouwprocessen aan ten grondslag liggen, het IK hier direct op inwerkt, er een verstoring optreedt en dit ten grondslag ligt aan de afbraak processen. Wanneer we weer bedenken dat het immuunsysteem de fysieke grondslag is voor het Ik, dan zijn auto-immuun aandoeningen een uitdrukking van een te sterk afbouwende/afbrekende inwerking van het IK op het lichaam. ( De Geest verbrand het lichaam). We zien dit terug in vooral etterige verlopende ontstekingsprocessen, maar kan ook in chronisch verlopende weefsel destruerende processen zichtbaar worden. Bij deze laatste is de brand meer een ondergrondse doorsmeulende veenbrand is geworden. Ik heb dit verduidelijkt a.d.h.v een casus van een 85 jarige vrouw met glaucoom die in haar jonge jaren een Ik-besluit genomen had dat ze niet is nagekomen. De ziekte glaucoom is een langzaam voortschrijdende aandoening van de zenuw vezellagen van het netvlies die aangetast worden en daardoor gezichtsveld uitval en slechter zicht geven. Meestal treden de eerste symptomen pas na 15-20 jaar na het ontstaan op, waardoor het proces al heel vergevorderd is. Het Ik grijpt via de stofwisseling langs de zenuwbanen in. Dit is een proces dat nauwelijks merkbaar is, maar na lange tijd wel door gaat tellen.

Mijn 2e voorbeeld is de hypothese dat een orgaan of weefsel lichaamsvreemd wordt.
Het meest kenmerkend hiervoor zijn virale ziekten, die vanuit het oogpunt van het immuunsysteem zo’n vervreemding veroorzaken. Het immuunsysteem valt het met virus beladen orgaan aan, soms in een zeer gewelddadige en acuut destructieve vorm. Een typisch voorbeeld is fulminante verlopende hepatitis bij hepatitis B-virusinfecties, maar kan ook een uveïtis zijn. In principe zijn de ontstekingsprocessen bij virale ontstekingen een uiting van een immuunreactie van het organisme en in dit opzicht zijn het pogingen tot genezing en geen ziekte. Auto-immuunprocessen in organen worden nog steeds waargenomen in verband met virus geassocieerde ziekten, bv na griepachtige ziekten. De tweede hypothese voor een denkbare oorzaak van auto-immuunziekten is dus: Auto-immuunziekten zijn een uiting van een orgaan dat vervreemd is geraakt door invloeden van buitenaf. (“Het orgaan wordt buitenwereld”) Virussen of andere ziekteverwekkers kunnen bij lange na niet alleen de enige externe oorzaak zijn waarmee rekening moet worden gehouden. Want het lijdt geen twijfel dat het menselijk organisme vandaag de dag zwaar wordt blootgesteld aan allerlei vormen van zogenaamde omgevingsstress van materiële aard als ook aan diverse vormen van straling. Denk ook maar eens aan het net te overziene aantal levensmiddelen additieven/ verbeteraars (de E’s in de voeding), de verontreiniging door pesticiden of zware metalen, alsmede de natuurlijke en technisch gegenereerde straling van alle WiFi en 4-en 5G netwerken. En vanuit de antroposofie, moet ook de vraag worden gesteld of niet-materieel uiterlijke wereld invloeden ook een orgaan kunnen vervreemden. Denk maar aan de onbeheersbare (“onverteerbare”) wereld van beelden en informatie van alle media, maar ook aan handelingen, gevoelens en gedachten van andere mensen en wat die in ons teweeg kunnen brengen. Elke vorm van misbruik in de kindertijd moet hier nadrukkelijk als voorbeeld worden genoemd. Hier heb ik gesproken over een kind van 7 jaar die een fulminante uveïtis ontwikkelde na een griepachtig verlopen ziekte, een aantal maanden nadat moeder ontdekt had dat haar kinderen misbruikt werden door hun vader en daardoor verhuisde en later gescheiden is van hem. Pas nadat ik te weten kwam wat het onderliggende probleem was en het kind intensieve therapie kreeg om alles te verwerken, kon de uveïtis langzaam tot rust komen en is uiteindelijk, na 4-5 jaar, uitgedoofd.
Hier grijpt het Ik weer in via de stofwisseling. Het oog raakt hierdoor ernstig ontstoken en wordt daarmee „buitenwereld”, hoort niet meer tot het beschermde gebied binnen het lichaam.

Voor het 3de voorbeeld is naar aanleiding van een citaat van Rudolf Steiner.
Hij beschrijft dat er bij ieder mens een onbewuste plaats in zijn organisme/ systeem zit, van waaruit een intensieve vorm van vernietiging uitgaat, gericht op het stoffelijk-materiële daarin: “In de uiterlijke wereld wordt de materie nergens volledig vernietigd. Daarom spreekt de recente natuurwetenschap over het behoud van materie in de uiterlijke wereld. Maar deze wet van behoud van materie geldt alleen voor de buitenwereld. Binnenin de mens, wordt materie volledig terug getransformeerd in het niets. Materie is volledig vernietigd in zijn essentie. Onze menselijke natuur is juist gebaseerd op het feit dat wij in staat zijn om materie weer in chaos te veranderen, om materie volledig te vernietigen” [9]. En verder zegt hij: “In uw innerlijk draagt u als mens, in uw herinneringsvermogen, iets in u dat uit is op vernietiging; en als u dit niet in u had gehad, zou u uw denken niet hebben kunnen ontwikkelen, want u moet uw denken ontwikkelen door de krachten van het denken die het etherisch lichaam binnendringen. Maar een etherisch lichaam dat doordrongen is van de krachten van het denken, werkt zodanig op het fysieke lichaam in dat het de materie ervan terugwerpt in chaos, vernietigt” [10]. Later spreekt hij nog van een vernietigingshaard en van een vernietigende woede. Het klinkt vreemd, maar we hebben wel degelijk dergelijke krachten in ons. De vernietiging of afbraak van materie, die wij spijsvertering noemen, is verbonden met sterke, agressieve krachten in de vorm van de spijsverteringsenzymen.
Maar we kunnen ook onze tanden, de zuurproductie van de maag en de galzuren daartoe rekenen. Wij kunnen deze destructiviteit ook tegenkomen in de immunologisch gemediteerde processen van de afstotingsreactie van een getransplanteerd orgaan.
Wanneer we verder kijken ervaren we overal in de wereld de enorme toename van een (schijnbaar?) zinloze destructieve woede, die een uiting is van ongecontroleerde agressie en die culmineert in het verschijnsel terrorisme. Zouden dergelijke naar buiten ontladende agressies of destructieve krachten ook een uiting zijn van een onvoldoende benutte spijsverteringsactiviteit, d.w.z. spijsverteringskrachten die “zwerven” in de ziel? En wat te denken van de spullen verwerkt in de voeding, zoals de suikers die er gebruikt worden? Zo ook kunnen we kijken naar bv de game- en film industrie die hun winst halen uit de extreme vernietiging van materie, waarbij ook hier de mens bedoeld wordt. Wanneer we deze destructieve woede ook op ons zelf richten, dan ontstaat er een auto-agressie beeld.
En misschien leidt dit naar de vraag naar het begrijpen van auto-immuunziekten waarin de agressie ook gericht is op het zelf. Kijken we naar een beeld dat afkomstig is uit de wereld van sprookjes: In Repelsteeltje vinden we een exacte verbeelding van auto-agressie.
Repelsteeltje wordt in het sprookje zo woedend wanneer de koningin toch zijn naam weet, dat hij zichzelf uit elkaar scheurt en in de grond verdwijnt. Dit vinden we bijvoorbeeld terug in de extreme situatie van een acute pancreatitis (alvleesklier ontsteking), die niets anders is dan organische zelf-vertering. Ik zie het in het oog vooral terug in de acute Retinitis Centralis Serosa (RSC), een oogaandoening voorkomend bij vooral mannen tussen de 20 en 40 jaar. Het zijn vooral mensen die de lat voor zichzelf heel hoog leggen (manager type). Voor het grootste deel liggen hier relatie problemen aan ten grondslag, met alle ellende van dien, waardoor ze er emotioneel niet meer uitkomen. Er komt dan, door een lokale ontstekingsreactie van het pigmentblad van het netvlies, een beetje vocht in de macula (gele vlek van het oog) net onder het netvlies. Hierdoor gaan ze minder goed zien en komen ze ongerust op consult. In de regel gaat deze aandoening na 6-8 weken spontaan weer over, maar kan in sommige gevallen ook chronisch worden. Een derde hypothese om de oorzaak van auto-immuunziekten te begrijpen zou kunnen zijn: Auto-immuunziekten zijn een uiting van een (orgaan-gerelateerde) destructieve woede die zich tegen zichzelf richt. (“Repelsteeltje”Auto-agressie).

Acute pancreatitis, noch deze RCS zijn als zodanig geen auto-immuunziekten, ook al zijn de triggers vaak onduidelijk. Maar het is opvallend hoe vaak in verband met deze ziekten extreme psychische spanningen worden aangetroffen, die vaak al lange tijd doorwerken en uiteindelijk een uitweg zoeken. We stuiten hier op het gebied van de psychosomatiek, het samenspel van lichaam en geest. Somatisering van psychische gebeurtenissen is een wetenschappelijk erkende term. Dit speelt mogelijk een belangrijke rol bij het ontstaan en de ontwikkeling van auto-immuunziekten, veel meer dan het geval is geweest bij de huidige opvatting ervan. En niemand zal kunnen missen hoe intensief de symptomen van autoimmuunziekten ook de ziel betreffen. Bij deze RCS zien we weer hoe het IK via de stofwisseling ingrijpt in de „Zetel van het IK in het oog”, nl de macula (gele vlek). „ik kan niet meer aanzien wat er in mijzelf gebeurt, en daarom zorg ik dat ik het niet meer kan/mag/hoef te zien en vernietig (of beschadig) ik het.

Een laatste voorbeeld van het ingrijpen van het Ik in ons organisme leidt het diepst in de werkelijkheid van de echte oorzaken van auto-immuunziekten. Het veronderstelt dat namelijk de individuele menselijke geest zich slechts als IK kan belichamen indien de ouders hem de noodzakelijke voorwaarde van een lichaam verschaffen, waarbij dit lichaam hoe dan ook en logischerwijze een vreemdeling van dat IK is. Rudolf Steiner wijst er in zijn complete werken vaak op dat de in vergelijking met de dierenwereld uiterst trage lichamelijke ontwikkeling van de mens tot aan de volwassenheid alleen maar zo te begrijpen is, dat het Ik deze tijd nodig heeft om het erf(elijk) lichaam, dat ook wel het modellichaam wordt genoemd, om te vormen tot een individueel lichaam, namelijk in alle lagen van het lichamelijk-materiële, het levende procesmatige, het zielsmatige en uiteindelijk ook het geestelijke zelf. Dit geschiedt in ontwikkelingscycli van telkens 7 jaar (zeventig jaar), waarbij eerst de stoffelijke samenhang van het erfelijk lichaam volledig wordt omgevormd en ontwikkeld.

Deze uitwisseling in de 1e 7 jaar, komt duidelijk tot uiting in de wisseling van tanden en kiezen, maar geldt voor alle weefsel-organische delen van het organisme.
In het tweede zevende jaar wordt verder gewerkt aan de fysische transformatie, maar de nadruk ligt nu op het gebied van de levensprocessen, die wij het sterkst terugvinden in alle functionele gebeurtenissen van het organisme. Ook deze moeten hoogst individueel worden om beschikbaar te zijn voor het unieke (individualiteit) van het IK als ideale hulpmiddelen voor het toekomstige leven. Deze individuatieprocessen vinden plaats vanuit de eerder genoemde onzichtbare of bovenzintuiglijke mens, die niet incarneert, maar via verschillende wegen in het lichaam werkzaam is11. Na 3 x 7 jaar, d.w.z. rond de leeftijd van 21 jaar, is de eigenlijke individuatie van het lichaam voltooid, de mens is „mondig” geworden. Daarna volgt een verder werken van het Ik om uit het lichaam de drie zielenleden te vormen (ervaringsziel, verstands- of gemoedsziel en bewustzijnsziel), die ook hun eigen individuele karakter moeten krijgen. Dit culmineert in onze tijd rond de leeftijd van 28 jaar, tegen welke tijd de eigen persoonlijkheid idealiter volledig gevormd zou moeten zijn en de mens verantwoordelijk wordt voor zichzelf en de wereld. En in deze ideaal beschreven ontwikkeling met als doel een vrije persoonlijkheid, gebaseerd op zichzelf, zijn er natuurlijk talrijke moeilijkheden, weerstanden en hindernissen. Dit zorgt ervoor dat er toch altijd nog onvolledig achtergebleven restanten zijn van „het Erflichaam (Erb Leib)” zijn die als stoorzender de rest van ons leven meegaan. Dit is het „oud zeer” waar wij over spreken.

De vierde hypothese kan nu worden afgeleid uit wat hier slechts is samengevat:
Auto-immuunziekten zijn de uiting van een verlate poging om erf lichaam restanten/ overblijfselen te individualiseren.
Natuurlijk stuit het IK in de verdere loop van het leven steeds opnieuw op dergelijke organische restanten, die men als erfelijke overblijfselen heeft omschreven. Maar het is geenszins zeker dat het IK in beginsel zal trachten ze achteraf te individualiseren. Dergelijke overblijfselen blijven meestal lange tijd aanwezig, maar zij hebben een vreemde werking in het organisme en kunnen zeker worden beschouwd als de plaatsen waar de meest uiteenlopende ziekten van organische, functionele en ook psychologische aard hun oorsprong vinden. Misschien begrijpen we vanuit dit gezichtspunt waarom kanker zich fysiek manifesteert op een bepaalde plaats, in een orgaan of ook op systemische wijze.
Maar bij mensen die deze erfelijke resten niet laten bestaan, maar ze absoluut willen omvormen, d.w.z. zich eigen maken of individualiseren, kunnen dan auto-immuunziekten verschijnen. Zou dit de werkelijke oorzaak van deze ziekten kunnen zijn, die wij zien als tijdsziekten en ook hun in toenemende mate optreden kunnen begrijpen, aangezien de individualisatie of de vorming van een volledig onafhankelijke persoonlijkheid in onze tijd door een steeds groter aantal mensen ter hand wordt genomen. In deze beschrijving vinden we ook een context en begrip van het feit dat het typische tijdstip van optreden van auto-immuunziekten tussen het 20e en 40e levensjaar ligt, De opvallende psychosomatische verschijnselen van auto-immuunziekten zijn reeds genoemd. Biografisch gezien zijn er heel vaak “onafgemaakte”, onverteerde of overwonnen kwesties met betrekking tot de wereld van de volwassenen die deze ontwikkelingsweg van deze mensen begeleidden. Vaak is de verwerking van dergelijke probleemgebieden door middel van gesprekken en uiteindelijk de verzoening ermee een beslissende voorwaarde voor een succesvolle therapie en daarmee de ziekte te verwerken en de eigen lichamelijke ontwikkeling tot een goed einde te brengen.

Het was een enerverende avond waarvan ik genoten heb.

Wim Huige, Kalenberg, februari 2022.

  1. Referenties:
    1. Steiner R. GA 312, Geisteswissenschaft und Medizin. Vortrag 2.4.1920, Dornach 1961; 24
    2. Rudolf Steiner GA 320: Geisteswissenschaftliche Impulse zur Entwickelung der Physik, I. Erster naturwissenschaftlicher Kurs: Licht, Farbe, Ton – Masse, Elektrizität, Magnetismus (1919/1920) Blz 59f.
    3. R. Steiner: Het gespiegelde IK. Uitgeverij Pentagon ISBN: 978-94-90455-01-9, blz 11.
    4. Rizzolatti, G. et al. (1996): ‘Premotor cortex and the recognition of motor actions’, Cognitive Brain Research 3 131-141.
    5. R. Steiner: Het gespiegelde IK. Uitgeverij Pentagon ISBN: 978-94-90455-01-9, blz 12-13.
    6. T. Mayer 2021: Spirituele weerbaarheid in corona crisis. 28 meditaties. Blz 35.
    7. V. Fintelmann. Merkurstab 2004,. 5, 336-340. Menschenkundliche Grundlagen zum Verständnis der Autoimmuunkrankheiten.
    8. Rudolf Steiner: Der unsichtbaren Mensch in uns. Das der Therapie zugrunde liegende pathologische. Uit GA 221. Rudolf Steiner Verlag. Einzelausgabe 5069x; 1923.
    9. Steiner. Anthroposophie als Kosmosophie (l.Teil). GA207. 3. Auflage. Dornach: Rudolf
    Steiner Verlag. 1. Vortrag vom 23.9.1921,21-22.
    10.Rudolf Steiner. Anthroposophie als Kosmosophie (l.Teil). GA207. 3. Auflage. Dornach: Rudolf Steiner Verlag. 1. Vortrag vom 23.9.1921,21-22.
    11.Rudolf Steiner: Der unsichtbaren Mensch in uns. Das der Therapie zugrunde liegende pathologische. Uit GA 221. Rudolf Steiner Verlag. Einzelausgabe 5069x; 1923.
    12.Alm A, Bill A: Ocular and optic nerve blood 6low at normal and increased intraocular pressures in monkeys (Macaca irus): a study with radioactively labelled microspheres including 6low determinations in brain and some other tissues. Exp Eye Res. 15:15-29 1973.
    13.Yu DY, Alder V, Cringle SJ, Brown MJ: Choroidal blood 6low measured in the dog eye in vivo and in vitro by local hydrogen clearance polarography: validation of a technique and response to raised intraocular pressure. Exp Eye Res. 46:289-303 1988.
    14. Rudolf Steiner. GA 320: Geisteswissenscha6liche Impulse zur Entwickelung der Physik, I. Erster naturwissenschaftlicher Kurs: Licht, Farbe, Ton – Masse, Elektrizität, Magnetismus (1919/1920) 3e voordr. Blz 128.

Op 17 februari 2022 heeft Antroposana Eindhoven weer een lezing op het programma staan. Deze  keer komt Mathijs van Alstein spreken over de Spirituele dimensie van gezondheid en welzijn. Mathijs is van origine Filosoof en hij is Priester bij de  Christengemeenschap. Tijdens de lezing proberen we antwoord te vinden op vragen als:
– Kunnen spiritualiteit en religiositeit helend zijn?
– Is er iets in ons wat niet ziek kan worden?
– Hoe vinden wij dat stuk van onszelf?

Kosten:  8 euro Kopje koffie of thee tijdens de pauze is inbegrepen
Tijd:    20.00 -22.00 uur
Adres:    JOHANNESKERK, Mercuriuslaan 1C, 5632EE Eindhoven

Wat ziet mijn oog?
  • Hoe gaat mijn oog de verbinding aan met de “buiten” wereld?
  • Hoe staat mijn oog in verbinding met mij?
  • Hoe zit dat met alle dingen die je waarneemt?
  • Wat doet dat met het “ik”?

Wim Huige – Antroposofisch Oogarts
Do. 11 nov. 2021 – 20.00-22.00 uur

Let op ander Adres: 
Johanneskerk,
Mercuriuslaan 1C,
5632 EE  Eindhoven

Entree: 8,00 euro

Informatie  over deze avond, Henk Verboom, tel.  06-150 54 471 – henkwillemverboom@gmail.com
www.antroposana.nl/eindhoven/  ● Facebook: AntroposanaEindhoveneo ● E-mail: antroposanaeindhoven@hotmail.nl

 

Lezing – Zoltán Schermann – Hoog-gevoeligheid – 9 september 2021

klik op de afbeelding om te openen

ZOLTAN SCHERMANN (Antroposofisch Arts)
Do. 9 sept 2021 – 20.00-22.00 uur
HOOG-GEVOELIGHEID, Is het aangeboren of wordt het ontwikkeld?

  • Is het een talent, of word je er vooral door gehinderd?
  • Zijn er steeds meer mensen met hoog-gevoeligheid?
  • Waarom is het bij de één een kracht en bij de ander een hindernis?
  • Welke inzichten of therapieën zijn er om hier beter mee om te gaan?

Let op ander adres: Emmaüskerk, Jan van der Wegestraat 2, 5622 JS Eindhoven
Entree: 10 euro

Informatie  over deze avond, Henk Verboom, tel.  06-150 54 471 – henkwillemverboom@gmail.com
www.antroposana.nl/eindhoven/  ● Facebook: AntroposanaEindhoveneo ● E-mail: antroposanaeindhoven@hotmail.nl

 

Antroposofische makt 4 sept 2021 Genneper Hoeve Eindhoven

We kijken terug op een zeer geslaagde markt!

Met een zeer frisse start is zaterdag 4 sept de Antroposofische mark van start gegaan. Ondanks de kille ochtend was er direct een zeer gemoedelijke sfeer.

Na de openingsceremonie konden de activiteiten beginnen.

De prettige sfeer op de markt op de ruim bemeten markt, waar niet alleen plaatselijke zorgaanbieders hun diensten konden tonen, maar waar ook mooie spullen en boeken te koop waren maakte dat deze goed werd bezocht. Het overvolle programma met workshops, muziek, kinderactiviteiten en lezingen bood voor iedereen mogelijkheden. Daarnaast biedt de natuurlijk gelegen Genneper hoeve veel impulsen om het natuurlijke leven te ontmoeten bij de dieren en hun akkers. Leerlingen van het Novalis waren actief met allerlei klusjes, wat ze overigens zeer goed deden!.

s`middags brak de zon door en dat gaf nog een heerlijk zomers gevoel waardoor velen (ook na het slotlied) nog lang bleven genieten van de sfeer en ontmoeting.

 

Beste leden van AntropoSana Eindhoven
Zaterdag 4 sept is het Antroposofische gezondheidsmarkt op de Genneper Hoeve in Eindhoven.
TOEGANG IS GRATIS

Ter gelegenheid van 100 jaar Antroposofische gezondheidskunde wordt deze markt georganiseerd door Mercuur tezamen met de diverse zorgaanbieders en met AntropoSana Eindhoven.

Dit is niet alleen een markt met heel veel kramen met informatie van (plaatselijke) zorgaanbieders, interessante boeken en folders en mooie spullen….

nee, er is een heel programma met optredens, workshops, lezingen, en heel veel activiteiten voor volwassenen en kinderen en daarnaast is er catering van de Genneper Hoeve.

Kortom een goed gevuld dagprogramma!

Klik om toegang te krijgen tot markt-4-sept.pdf

Het hoog sensitieve kind – Elaine N. Aron

 

Een Hoog Sensitief Kind (HSK) is bedachtzamer en gevoeliger en raakt makkelijker overmand door heftige emoties dan het gemiddelde kind. Hoewel een HSK vaak creatief en slim is, krijgt het geregeld het label angstig, geremd en zenuwachtig te zijn. Om te voorkomen dat een HSK nog langer als ‘probleemkind’ wordt bestempeld, heeft Elaine N. Aron deze gids geschreven.

Het boek bevat naast zelftests, casestudies en adviezen:
– vier manieren om je HSK succesvol op te voeden in een niet-sensitieve wereld
– hoe kun je een HS peuter en kleuter het beste kalmeren
– hoe kun je vriendschappen en (school)reizen plezierig maken
– hoe moet je omgaan met verschillende leeftijdsgroepen HSK
– hoe kun je het beste omgaan met slaapproblemen en emotionele uitbarstingen

Bestsellerauteur en psychotherapeute Elaine N. Aron laat in dit baanbrekende boek zien hoe ouders en leraren het hoog sensitieve kind, vanaf de geboorte tot aan de puberteit, het beste kunnen begeleiden.

Het hoog sensitieve kind – € 18.99  – ISBN 9789400502574

Thomas Mayer (maart 2021)

Beste lezers en lezeressen

In dit boekje presenteer ik 28 meditaties- en zielsoefeningen die onze soevereiniteit, onze waardigheid en ons spirituele verbinding versterken en ertoe kunnen bijdragen om het collectieve veld te ontspannen. In het laatste hoofdstuk probeer ik een geesteswetenschappelijke classificatie van de processen te beschrijven.

In het Latijn heet Kroon “Corona” en het stralende aureool van heiligen heet een “corona radiatie”. De Kroon is een uitdrukking van een rechtopstaande en alerte kruinchakra en verbindt ons met de spirituele wereld. Een bijzonder sterke verbinding wordt uitgedrukt in het heilige aureool.

De coronacrisis is in wezen een aanval op de spirituele verbinding van de mensheid met de geest. Aangezien er een geestelijke strijd plaatsvindt moet je die ook met geestelijke middelen tegemoet treden.

De overdenkingen in dit boekje zijn niet alleen bedoeld om te lezen maar ook om te mediteren. De beste manier om dit te doen is om dit te bespreken in een kleine groep en uit te wisselen over je ervaringen.

“Dark winter”,  was de naam van de internationale conferentie in 2001 waarin ook lock downs werden voorgespeeld. Laten we er een “witte winter” van maken, laten wij het donker doorlichten. Ik nam dat als een idee voor de illustraties bij de teksten.

Sinds mijn jeugd ben ik verbonden met de antroposofie en ik leid momenteel vooral cursussen en trainingen in Antroposofische meditatie. Tegelijkertijd was ik altijd sociaal geëngageerd, vooral als burgerrechten activist voor directe democratie door middel van referenda en voor een eerlijk monetaire orde. Vanuit die gedachte is deze tekst geschreven.

Verdere teksten over het verteren en classificeren van de coronacrisis zijn via deze link te vinden https://www.anthroposophische-meditation.de/corona-krise.

Veel plezier met lezen mediteren en praat erover! Groet Thomas Mayer

Het gedrukte boekje kan op rekening worden besteld voor €10 per stuk plus verzendkosten bij Thomas.Mayer@geistesforschung.org. (Copyright Thomas Mayer)

klik op de afbeelding om te openen

Henk Bakker (Antroposofisch Arts)
Do. 7 oktober 2021 – 20.00-22.00 uur
KANKER!

  • Hoe ontstaat het?
  • Kun je het voorkomen?
  • Welke antroposofische behandelingen zijn er?
  • Is er samenhang met andere ziekten?

Let op ander adres: Emmaüskerk, Jan van der Wegestraat 2, 5622 JS Eindhoven
Entree: 10 euro

Informatie  over deze avond, Henk Verboom, tel.  06-150 54 471 – henkwillemverboom@gmail.com
www.antroposana.nl/eindhoven/  ● Facebook: AntroposanaEindhoveneo ● E-mail: antroposanaeindhoven@hotmail.nl